نگاهی به تیر و پیکان،طبقه ­بندی و معرفی سر پیکان­های مخزن گنجینه میراث فرهنگی مازندران

نگارش شده در تاريخ : جمعه, ژوئن 19, 2015 و ساعت : 10:10
ارسال شده در قسمت : تاریخ
دیدگاه‌ها خاموش

IMG_1

نگاهی به تیر و پیکان،طبقه ­بندی و معرفی سر پیکان­های مخزن گنجینه میراث فرهنگی مازندران

سامان سورتیجی/دانشجوی دکترای باستان شناسی و عضو هیأت علمی پژوهشگاه میراث فرهنگی

چکیده

تیر وپیکان جنگ افزاری بود که در طول تاریخ بشریت به اشکال مختلف وجود داشته است.از ابتدایی ترین نمونه های به دست آمده از جنس سنگ واستخوان تا پیکانهای فلزی ازجنس مفرغ وآهن وفولاد؛مورد کاربرد آدمیان در جنگ وشکارگری بوده است.هر تیر از بخشهایی تشکیل می شد که شناخت وطبقه بندی آن می تواند در مطالعه وبررسی آن مؤثر باشد.تعدادی از این پیکانها در گنجینه میراث فرهنگی مازندران وجود دارد که از جهات جنس وشکل وکاربرد،مورد مطالعه وبررسی قرار گرفته است.

واژگان کلیدی:پیکان،تیر،گنجینه میراث فرهنگی،مازندران

***این مقاله در کتاب مجموعه مقالات «تبرستان نامه» در سال1389 از سوی انتشارات رسانش منتشر شده است.استفاده محققان و دانشجویان محترم با ذکر منبع اصلی  بلامانع است. هرگونه استفاده نابجا پیگرد قانونی دارد.***

كليك كنيد – ادامه مطلب ..

انتشار مرحله نخست مجموعۀ «ساری پژوهی» در شانزده جلد

نگارش شده در تاريخ : جمعه, ژوئن 19, 2015 و ساعت : 8:45
ارسال شده در قسمت : تاریخ
دیدگاه‌ها خاموش
khazar-nama

رونمایی از مجموعۀ «ساری پژوهی»با حضور احمد مسجد جامعی در ساری در آیین بزرگداشت معلمان و مدیران نمونه ساری

روابط خاندان باو با سلاجقه و قدرت سیاسی تشیع امامیه در سده های پنج وششم هجری

نگارش شده در تاريخ : چهار شنبه, اکتبر 29, 2014 و ساعت : 17:45
ارسال شده در قسمت : تاریخ
دیدگاه‌ها خاموش

روابط خاندان باو با سلاجقه و قدرت سیاسی تشیع امامیه در سده های پنج وششم هجری

مصطفی معلمی/دکترای تاریخ و تمدن اسلامی / عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی مازندران

چکیده:

باوندیه خاندانی کهن در مازندران بوده که طی سه دوره، پس ازظهور  اسلام در این سرزمین حکومت کرده اند.دوره دوم حکومت این خاندان (اواخر سده پنجم و اوایل سده ششم هجری) مقارن با افزایش شمار دوازده امامی ها در سراسر ایران به ویژه مازندران بوده است. تشیع دوازده امامی خاندان باو که نمی دانیم دقیقا از چه زمان پدید آمد  موجب شد تااین خاندان نقش مهمی در اعتلای  توان فرهنگی،سیاسی،نظامی و اقتصادی شیعیان دوازده امامی ایفا کند. بررسی نحوه تعامل و ارتباط این خاندان با سلاطین سلجوقی و درک توان  سیاسی،نظامی وفرهنگی باوندیه(اسپهبدیه) و ارتباط آن با رشد اندیشه امامیه وجهه همت این پژوهش است.

واژگان کلیدی:باوندیه،ملوک الجبال،تشیع امامیه،مازندران، سلجوقیان

*****این مقاله در کتاب مجموعه مقالات «تبرستان نامه» در سال1389 از سوی انتشارات رسانش منتشر شده است.استفاده محققان و دانشجویان محترم با ذکر منبع اصلی  بلامانع است. هرگونه استفاده نابجا پیگرد قانونی دارد.

كليك كنيد – ادامه مطلب ..

جغرافیای تاریخی کوه قارن

نگارش شده در تاريخ : چهار شنبه, اکتبر 29, 2014 و ساعت : 17:14
ارسال شده در قسمت : تاریخ
دیدگاه‌ها خاموش

جغرافیای تاریخی کوه قارن

علی اکبر عنایتی/دانشجوی دکترای تاریخ ایران دوره اسلامی

چکیده مقاله :

از زمان خسرو اول شاهنشاه ساسانی و به واسطه حکومت قارن پسر سوخرا بر بخشی از سرزمین کوهستانی پتشخوارگر،این بخش کوهستانی به کوه قارن شهرت یافت .در قرون اولیه اسلامی کوه قارن به بخشهای دیگری چون کوه شروین، شهریار کوه ، کوه ونداد هرمزد ،هزار گری یا هزار جریب تقسیم شد.

پتشخوارگر در زمان ساسانیان بنابر روایت بند هشن به کوههای تبرستان و گیلان گفته می شدو حاکمان آن لقب پتشخوارگر شاه داشته اند که اسپهبدان تبرستان پس از اسلام این لقب را حفظ کرده،به طوری که آل باوند و آل قارن را گرشاه یا ملوک الجبال نامیده اند .در منابع تاریخی و جغرافیایی کوه قارن ناحیتی آبادان ذکر شده که فریم و شهمار از شهرهای آن به حساب می آمده است .سرزمین باستانی کوه قارن از لاریجان تا کوههای استرآباد را در بر می گرفته است .

واژگان کلیدی : پتشخوارگر،کوه قارن ،هزارگری، تبرستان

****این مقاله در کتاب مجموعه مقالات «تبرستان نامه» در سال1389 از سوی انتشارات رسانش منتشر شده است.استفاده محققان و دانشجویان محترم با ذکر منبع اصلی  بلامانع است. هرگونه استفاده نابجا پیگرد قانونی دارد.

كليك كنيد – ادامه مطلب ..

«کیا افراسیاب چلاوی»

نگارش شده در تاريخ : پنجشنبه, اکتبر 17, 2013 و ساعت : 11:58
ارسال شده در قسمت : تاریخ
دیدگاه‌ها خاموش

کیا افراسیاب چلاوی

رضا علیزاده / کارشناس ارشد تاریخ تمدن اسلامی

چكيده

اين مقاله در پي بررسي يك دهه از تاريخ مازندران كه با سلسله كياييان چلابي همراه بوده است، مي­باشد. كياافراسياب چلابي در 27 محرم سال 750 هـ . ق با قتل ملك فخرالدوله حسن باوندي به جاي وي نشست و حكومت مازندران را به دست گرفت. البته اين تغيير قدرت با مخالفت­هاي كياييان ديگر همراه بوده است و اين مخالفت­ها موجب رويارويي كياافراسياب و شكست رستمداريان كه يكي از بزرگ­ترين رقباي آل باوند بوده است، شد. كياافراسياب با نزديك شدن سيد   قوام­الدين قصد مشروعيت بخشيدن حكومت خود را داشت ولي تحمل سيد قوام­ براي كياافراسياب دشوار آمد. در نتيجه جنگي ميان دو طرف در نزديكي آمل در سال 760 هـ . ق رخ داد كه موجب شكست و قتل كياافراسياب و به قدرت رسيدن مرعشيان گرديد.

واژگان كليدي: كياافراسياب، فخرالدوله حسن، آل باوند، ميرقوام­الدين مرعشي.

****این مقاله در کتاب مجموعه مقالات «تبرستان نامه» در سال1389 از سوی انتشارات رسانش منتشر شده است.  استفاده محققان و دانشجویان محترم با ذکر منبع اصلی  بلامانع است. هرگونه استفاده نابجا پیگرد قانونی دارد.

كليك كنيد – ادامه مطلب ..

علویان تبرستان/ محمدبن زید علوی

نگارش شده در تاريخ : یکشنبه, اکتبر 6, 2013 و ساعت : 6:19
ارسال شده در قسمت : تاریخ
دیدگاه‌ها خاموش

علویان تبرستان

محمدبن زید علوی

سیدرحیم موسوی ساروی

مقدمه

اعتراض و نافرمانی‌ همگانی در بخش‌های غربی تبرستان به روی کار آمدن حکومت علویان منجر شد. با دعوت مردم که با راهنمایی و پیشنهاد «محمدبن ابراهیم» علویِ ساکن تبرستان انجام پذیرفت، «حسن‌بن زید» نخستین دولت شیعی در منطقۀ خاورمیانه را توانست تأسیس نماید. «داعی کبیر» پس از جنگ و گریزهای بسیار بر کل تبرستان مسلط شد و حاکمان خاندان طاهری را کنار زد. حکومت بیست سالۀ سیدحسن بر تبرستان با فراز و نشیب‌های فراوانی رو‌به‌رو بود. دشمنان داخلی و خارجی بسیاری پیش روی حاکمیت نوپای علویان قرار داشت. از طرفی هنوز طاهریان از دست‌یابی دوباره بر تبرستان ناامید نشده بودند و از دیگر سوی سپاهیان خلیفه «المعتزبالله» به سرداری «موسی‌بن بغا» و «مفلح» به سوی تبرستان گسیل شدند. چندی پس از آن نیز یعقوب لیث بنیانگذار سلسلۀ صفاریان عزم فتح این دیار کرد. با این‌همه حکومت حسن‌بن زید از رمضان سال 250 هـ.ق آغاز شد و تا رجب سال 270 هـ.ق که درگذشت، ادامه یافت. او پیش از درگذشت وصیت کرد تا برادرش «محمد‌بن زید» جانشین شود. در این گفتار چگونگی به حکومت رسیدن محمد‌بن زید و وقایع دورۀ شانزده سالۀ حضورش در امارت تبرستان را بر اساس منابع دست اول مورد بحث و بررسی قرار خواهیم داد.

***این نوشته در سال1391به شکل کتاب در مجموعه بزرگ شناخت نامه مازندران منتشر شده است.بهره گیری دانشجویان ومحققان با ذکر منبع اصلی بلامانع است.هرگونه استفاده نابجا پیگرد قانونی دارد.

كليك كنيد – ادامه مطلب ..

پژوهشي درباره نسبت صحيح طبرسي (A Research into the True Attribution of Tabresi/Tabarsi )

نگارش شده در تاريخ : سه شنبه, ژانویه 3, 2012 و ساعت : 21:58
ارسال شده در قسمت : تاریخ
دیدگاه‌ها خاموش

تازه ترین ترین مقاله پژوهشگر مازندرانی آقای دکترمصطفی معلمی عضو هیأت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد ساری که در فصلنامه علمی -پژوهشی تاریخ تمدن اسلامی منتشر شده است.

چکیده فارسی

در ميان عالمان امامي مذهب كساني بوده‌اند كه به طبرسي شهرت داشته‌اند. برخي از محققان بر اين نظرند كه واژه طبرسي را بايد به فتح طاء و سكون باء خواند، زيرا اين واژه نسبت به طَبرِس را إفاده مي‌كند كه معرب تفرش، شهري بين كاشان و اصفهان است و نبايد آن را منسوب به طبرستان دانست، چراكه منسوب به طبرستان، طبري و يا طبرستاني است. در مقابل محققان ديگري براساس منابع جغرافيايي و تاريخي و قواعد ساخت واژه نشان داده‌اند كه طبرسي را بايد به فتح طاء و باء خواند؛ زيرا نسبت به طبرستان را افاده مي‌كند و در واقع نسبت صحيح آن است.

واژگان کلیدی:طبرستان، كاشان، طبرستاني، طبرسي، طبري، اصفهان، علماي امامي مذهب، تفرش

چکیده انگلیسی

A Research into the True Attribution of Tabresi/Tabarsi Mostafa moallemi* Member of Islamic azad university, Sari branch. (Received: 27 December 2010 , Accepted: 6 March 2011) Abstract Among Imamiyya scholars there have been persons known as Tabresi/Tabarsi. Some researcher believes that this word must be pronounced Tabarsi; for it refers to Tabres, arabized word of Tafresh, a town between kashan an Isfahan, not to Tabarestan, attributed to it is known as Tabari or Tabaretani. In Contrast to this view, others, based on historical and geographical sources and morphology rules, have shown that this word must be pronounced Tabarsi; for it refers to Tabarestan, and that is true attribution. KeyWords: Tabresi/Tabarsi, Tabari, Tabarestan, Tafresh, Imamiyya Scholars.

بازخوانی سندی از امیر مؤید سوادکوهی

نگارش شده در تاريخ : جمعه, آوریل 1, 2011 و ساعت : 10:40
ارسال شده در قسمت : تاریخ

Amir_movaied_savadkohi12

بازخوانی سندی از امیر مؤید سوادکوهی
علی اکبر عنایتی/ کارشناس ارشد تاریخ ایران، دوره اسلامی

محمد اسماعیل خان باوند سوادکوهی معروف به امیر مؤید متولد 1224 ش (2-1261ق) از تحصیل کرده های مدرسه دارالفنون تهران است. (ترکمان، 25:1378) امیر مؤید سوادکوهی از زمان ناصرالدین شاه در دربار خدمت می کرد اما در دوره سلطنت مظفرالدین شاه از دربار کناره گرفت. (علوی،29:1363) در سال 1329ق برابر 24 تیر ماه 1289ش، محمدعلی شاه مخلوع برای باز پس گرفتن تاج و تخت به ایران بازگشت. امیر مؤید سوادکوهی که در زمان محمدعلی شاه با درجه امیر تومانی رئیس قشون مازندران بود، بر اساس وکالت نامه علما، بزرگان و عموم اهالی مازندران، از وی استقبال و پشتیبانی نمود. (ترکمان،55:1378)
امیر مؤید سوادکوهی در سال 1332 ق / 1329 ش به عنوان وکیل دوره سوم از حوزه انتخابیه ساری، اشرف، سوادکوه، علی آباد، دودانگه و بندپی؛ به مجلس شورای ملی راه یافت. (همو،83) در سال های 36 و 1335ق (7 و 1296ش) به همراهی تنی چند از بزرگان مازندرانی با تأسیس «انجمن طبرستان» اتحاد ملی تبرستان را اعلام نمود. (مهجوری، 1345: 2/ 239)

*****این مقاله در کتاب مجموعه مقالات «تبرستان نامه »در سال1389 از سوی نشر رسانش به چاپ رسیده است.بهره گیری دانشجویان ومحققان با ذکر منبع اصلی بلامانع است.هرگونه استفاده نابجا پیگرد قانونی دارد.

كليك كنيد – ادامه مطلب ..

مجموعه مقالات «تبرستان نامه»به چاپ رسید.

نگارش شده در تاريخ : جمعه, آوریل 1, 2011 و ساعت : 10:22
ارسال شده در قسمت : تاریخ

tabarestan Jeld

این مجموعه شامل 9مقاله از هشت پژوهشگر  با موضوعات تاریخ وباستان شناسی،مرمت آثار باستانی وفرهنگ باستانی  مازندران است.«تبرستان نامه» در مؤسسه پژوهش های تاریخ وفرهنگ مازندران تدوین وارائه شده است. این کتاب توسط نشر رسانش ومهرنوش به چاپ رسیده است.

نگاهی نو به دانشمند تبرستان، علی بن ربن طبری، مسیحی مسلمان شده در سده سوم هجری

نگارش شده در تاريخ : سه شنبه, مارس 8, 2011 و ساعت : 23:18
ارسال شده در قسمت : تاریخ
raban

raban

نگاهی نو به دانشمند تبرستان، علی بن ربن طبری، مسیحی مسلمان شده در سده سوم هجری

دکترمصطفی معلمی[1]

چکیده:

احیای هویت تاریخی ، فرهنگی یک ملت ویا واحد های کوچکتر درون یک ملت (خرده فرهنگها)موجب ایجاد خودباوری در میان نیروهای جوان فکری خواهد بود. بازشناسی فرهیختگان دانشمند سده های گذشته نه تنها ارزش تاریخی دارد بلکه ابزار مهمی در جهت احیای دانش پژوهی و بهروری عملی خواهد بود. در این راستا نگاهی تازه به یکی از شخصیت های علمی وفرهنگی جهان اسلام انداخته خواهد شد که اهل تبرستان بوده وبه تبرستانی بودنش افتخار می کرده است.

واژگان کلیدی: علی بن ربن طبری، فردوس الحکمه، الدین والدوله ،تبرستان

****این مقاله در فصلنامه پژوهشی «استاره سو»پیش شماره دوم -زمستان 1389به چاپ رسیده است.استفاده پژوهشگران ودانشجویان با ذکر منبع بلامانع است.هرگونه استفاده نابجا پیگرد قانونی دارد.

كليك كنيد – ادامه مطلب ..